
Türkiye'nin ilk nükleer güç santrali Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nde (NGS) devreye alma sürecinin önemli aşamalarından birine geçildi. Santralin 1. güç ünitesinde, nükleer yakıt yüklenmeden önce gerçekleştirilmesi gereken sıcak ve soğuk çalıştırma testleri başladı.
Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom tarafından inşa edilen Akkuyu NGS'deki çalışmalar, Nükleer Düzenleme Kurumu'ndan (NDK) ilgili iznin alınmasının ardından başlatıldı. Testler kapsamında reaktör tesisinin birinci ve ikinci devrelerinde bulunan ekipmanlar, gerçek işletme koşullarına karşılık gelen sıcaklık ve basınç değerlerinde kontrol edilecek.
Reaktör Sistemi 285 Derece Sıcaklığa Ulaştırılacak
Sıcak ve soğuk çalıştırma programı kapsamında reaktör tesisi kademeli olarak ısıtılacak. Reaktörün birinci devresinde bulunan kimyasal işlem görmüş suyun sıcaklığı 285 dereceye, basıncı ise 16,5 MPa seviyesine çıkarılacak.
Bu basınç, suyun yüksek sıcaklıkta sıvı halde kalmasını sağlayacak şekilde belirlendi. Böylece reaktör soğutma devresi, normal işletme koşullarına yakın parametrelerde test edilecek.
Test sürecinde ekipmanların ve boru hatlarının dayanıklılığı, titreşim özellikleri, elektrik sistemleri, güvenlik donanımları ile reaktör kontrol ve koruma sistemlerinin işleyişi incelenecek.
Bu aşamanın normal işletmeden temel farkı ise reaktör korunda gerçek nükleer yakıt yerine yakıt demeti simülatörlerinin kullanılacak olması. Dolayısıyla sıcak ve soğuk testler, nükleer yakıt yüklemesi yapılmadan gerçekleştiriliyor.
Yakıt Yüklemesinden Önce Sistemler Yeniden Kontrol Edilecek
Sıcak ve soğuk çalıştırma testlerinin tamamlanmasının ardından ana ve yardımcı ekipmanların revizyonu gerçekleştirilecek. Bu aşamada sistemlerin proje gerekliliklerine uygunluğu ve reaktör tesisinin fiziksel devreye alma sürecine teknik olarak hazır olup olmadığı değerlendirilecek.
Revizyon sonuçlarının ardından Türkiye'deki düzenleyici kurumun başlatma operasyonları için izin vermesi gerekecek. Gerekli iznin alınmasıyla birlikte fiziksel devreye alma aşamasına geçilecek ve uranyum yakıt içeren yakıt demetleri ilk kez reaktör koruna yüklenecek.
Rosatom: Fiziksel Devreye Alma Aşamasına Yaklaştık
Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, sıcak ve soğuk testlerin başlamasının ardından yaptığı açıklamada, santralin fiziksel devreye alma aşamasına yaklaştığını belirtti.
Testlerin gerekli izinlerin alınmasıyla başladığını ifade eden Likhachev, bu süreçte santralin sıcaklık ve basınç bakımından normal işletme parametrelerinde çalışacağını, ancak ihtiyaç duyulan enerjinin dışarıdan sağlanacağını söyledi.
Likhachev, güvenlik sistemleri ve personelin de normal işletme koşullarındaki gibi çalışacağını belirterek test sürecini santralin tüm sistemleri için son kontrol ve prova aşaması olarak nitelendirdi.
Rosatom Genel Müdürü, testlerin sorunsuz tamamlanmasını ve daha önce açıklanan takvim doğrultusunda yıl içerisinde fiziksel devreye alma aşamasına geçilmesini umduklarını da ifade etti.
Akkuyu NGS'de Nükleer Güvenlik Kontrolleri Sürüyor
AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Sergei Butckikh ise yakıt yüklemesinden önce tüm sistem ve ekipmanların farklı çalışma koşullarında aşamalı olarak kontrol edilmesinin nükleer güvenlik açısından zorunlu olduğunu vurguladı.
Butckikh, normal işletme koşullarından sapmaların simüle edildiği durumlar da dahil olmak üzere ekipmanların güvenilirliğinin ve güvenlik sistemlerinin işlevlerini eksiksiz yerine getirdiğinin doğrulanması gerektiğini belirtti.
Güç ünitesinin ilk kritikliğe ulaşmaya hazır olup olmadığının, başlatma, ayarlama ve çalıştırma aşamalarında gerçekleştirilecek kontrollerin sonuçlarına göre belirleneceğini kaydetti.




