Yunanistan'da Makedon Dili Merkezinin hukuki statüsüyle ilgili davanın ertelenmesine tepki
Gümülcine / Avrupa Batı Trakya Türk Federasyonu (ABTTF), Yunanistan'da Makedon dilinin korunması ve öğretilmesi amacıyla kurulan Makedon Dili Merkezinin hukuki statüsüne ilişkin davanın ertelenmesine tepki gösterdi.
Gümülcine Haberleri : Avrupa Batı Trakya Türk Federasyonu (ABTTF), Yunanistan’da Makedon dilinin korunması ve öğretilmesi amacıyla kurulan Makedon Dili Merkezinin hukuki statüsüne ilişkin davanın ertelenmesine tepki gösterdi.
ABTTF’den yapılan açıklamada, Florina merkezli kuruluşun tescilinin iptaline ilişkin davanın 21 Eylül’de Yunanistan Yargıtayının 4. Hukuk Dairesi'nde görülmesinin beklendiği ancak yaklaşık bir yıl ertelendiği bildirildi.
Açıklamada, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin (AİHM), isimlerinde “Makedon” ifadesi bulunan derneklerle ilgili daha önce Yunanistan’ın dernek kurma özgürlüğünü ihlal ettiğine hükmettiği hatırlatıldı.
Batı Trakya Türk azınlığına ait derneklerin de benzer sorunlarla karşılaştıklarına işaret edilen açıklamada, AİHM’in “Bekir-Usta ve Diğerleri” dava grubunda da Yunanistan’ın örgütlenme özgürlüğünü ihlal ettiğine ilişkin kararlarının bulunduğu vurgulandı.
Açıklamada, Yunanistan’da isimlerinde Pomak, Roman veya Ermeni ifadeleri bulunan derneklerin faaliyet gösterebildiği, buna karşılık Türk ve Makedon ifadeleri bulunan derneklerin benzer sorunlarla karşı karşıya kaldığı kaydedildi.
AİHM kararlarının bağlayıcı olduğuna işaret edilen açıklamada, Yunanistan’a bu kararları eksiksiz ve gecikmeden uygulaması ve dernek kurma özgürlüğüne ilişkin farklı uygulamalara son vermesi için çağrı yapıldı.
Makedon Dili Merkezi, mahkeme kararıyla tescil edilmişti
Florina merkezli Makedon Dili Merkezi, bu dilin korunması, öğretilmesi ve devlet okullarında seçmeli ders olarak okutulmasının desteklenmesi amacıyla 2022’de mahkeme kararıyla tescil edilmişti.
Kuruluşun tesciline Florina Savcılığının yanı sıra Batı Makedonya Bölge Yönetimi, Makedonya Araştırmaları Derneği, Florina’daki bazı dernekler ve emekli subay kuruluşlarının da aralarında bulunduğu çeşitli kurum ve kuruluşlar itiraz etmişti. Bu itirazlar, 2023’te Florina İlk Derece Mahkemesi tarafından reddedilmiş ve kuruluşun faaliyetini sürdürmesine izin verilmişti.
Ancak Batı Makedonya İstinaf Mahkemesi, 2024’te itirazları onaylayarak kuruluşun tescilini iptal etmişti. Mahkeme, Makedon dilinin “azınlık dili” olarak devlet okullarında öğretilmesini destekleme hedefinin özel bir derneğin yetki alanını aştığını ve eğitim politikasının devletin sorumluluğunda bulunduğunu değerlendirmişti. Bunun üzerine Makedon Dili Merkezi'yle ilgili karar Yargıtaya taşınmıştı.
AİHM, daha önce “Sidiropoulos ve Diğerleri/Yunanistan” davasında 1998’de, “Makedon Kültür Evi ve Diğerleri/Yunanistan” davasında ise 2015’te Yunanistan’ın dernek kurma özgürlüğünü ihlal ettiğine hükmetmişti.
Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi de Mart 2025’te Makedon Dili Merkezi’nin tescilinin iptalinden ciddi endişe duyduğunu bildirmiş ve Yargıtaydaki sürecin AİHM kararları ve dernek kurma özgürlüğü doğrultusunda sonuçlandırılması çağrısında bulunmuştu.
Batı Trakya Türk azınlığına ait bazı dernekler de isimlerinde “Türk” ifadesinin bulunması nedeniyle uzun yıllardır benzer hukuki sorunlar yaşıyor.
İskeçe Türk Birliği ile bazı diğer azınlık derneklerinin tescil ve faaliyetlerine ilişkin davalar AİHM’e taşınmış, Yunanistan’ın dernek kurma özgürlüğünü ihlal ettiğine hükmedilmişti.
AİHM kararlarına rağmen söz konusu derneklerin hukuki statüsüne ilişkin sorunlar tamamen çözüme kavuşmadı.