Ekonomi Haberleri — Hükümetlerin emisyonları hızla azaltmaya başlamaması ve fosil yakıt endüstrisine verdiği desteği sona erdirmemesi halinde dünyanın "telafisi mümkün olmayan bir sıcaklık aşımı" yönünde ilerlediği uyarısı yapıldı.
Bağımsız iklim araştırma girişimi Climate Action Tracker (CAT) tarafından yayımlanan analize göre, dünyada "kolektif iklim eyleminde" üst üste 5 yıldır durgunluk yaşanıyor.
Hükümetlerin bugün yürürlükte olan politikaları doğrultusundaki kolektif eylemleri 2100'e kadar küresel sıcaklık artışının sanayi öncesi dönem ortalamasına göre 2,7 dereceye ulaşmasına yol açacak. Bu, 2021-2024 döneminde öngörülen 2,6 derecelik seviyeye ve geçen yılki tahmine kıyasla hafif bir artış anlamına geliyor.
Küresel ortalama sıcaklıklarda olası 2,7 derece artış, Paris Anlaşması kapsamında hedeflenen 1,5 derece limitinin oldukça üzerinde bulunuyor. Analize göre, mevcut politikalar nedeniyle 1,5 derecelik küresel ısınma eşiğinin aşılmasının "artık yeni bir gerçeklik haline gelmesi", önceliğin bu aşımın büyüklüğünü ve süresini sınırlamak olduğu anlamına geliyor.
Hükümetlerin 2030 ve 2035'e yönelik iklim eylemi hedeflerinin gerçekleştirilmesi halinde, küresel sıcaklık artışının yine 2,6 derece seviyesinde kalacağı öngörülüyor. Uzun vadeli hedefleri de kapsayan taahhütlerin hayata geçirilmesi durumunda ise küresel ısınmanın 2100'de 2,1 dereceyi bulacağı tahmin ediliyor.
CAT'ın iyimser senaryosuna göre ise, tüm taahhütler, uzun vadeli hedefler ve net sıfır emisyon politikalarının gerçekleştirilmesi halinde küresel sıcaklık artışının 2100'de 1,9 derece seviyesinde kalacağı değerlendiriliyor.
İklim değişikliğiyle mücadele kapsamında başta temiz enerji kaynaklarındaki büyüme olmak üzere ilerleme kaydedilen alanlar da mevcut. Temiz elektrik kaynakları geçen yıl küresel elektrik talebindeki tüm ilave artışı karşılarken, Hindistan ve Çin yenilenebilir enerji kapasitesini rekor hızla artırıyor. Brezilya'da Amazon ormanlarındaki ormansızlaşma keskin biçimde gerilemeye başladı ve bazı bölgelerdeki ormansızlaşma seviyesi kayıtların tutulmaya başlanmasından beri görülen en düşük düzeye indi.
Ancak analize göre söz konusu olumlu gelişmeler, küresel emisyon eğrisini yeterince hızlı biçimde aşağı yönlü çevirecek ilerlemenin sağlanması için henüz yetersiz kalıyor.
Sıcaklık aşımının en düşük düzeyde tutulabilmesi için dünyadaki emisyon azaltımının 2030'a kadar yıllık yaklaşık yüzde 4, 2030'lu yılların ilk yarısında yıllık ortalama yüzde 7 ve 2035-2050 döneminde yıllık yüzde 9'a ulaşması gerekiyor.
Çözümler "erişilebilir ve düşük maliyetli"
CAT ortak kuruluşlarından Climate Analytics Üst Yöneticisi (CEO) Bill Hare, analizdeki bulgulara ilişkin değerlendirmesinde, hükümetler açısından seçeneklerin son derece açık olduğunu belirterek, şunları kaydetti:
"Ya fosil yakıt endüstrisini desteklemeyi sürdürecekler ve böylece insanlığı üstesinden gelinmesi mümkün olmayan ekonomik zararlara, sıcaklık kaynaklı ölümlere ve iklim kaynaklı hastalıklarda artışa, ayrıca uyum sağlayamayacakları felaketlere mahkum edecekler ya da mevcut çözümlere yönelecekler. Üstelik bu çözümler hiç olmadığı kadar erişilebilir ve daha düşük maliyetli."
Sıcaklık artışında 1,5 derece eşiğinin aşılmasının yakın olmasının yenilgiyi kabullenmeye kapı açmak için bir gerekçe olamayacağının altını çizen Hare, odaklanılması gerekenin sıcaklık aşımının büyüklüğünü ve süresini sınırlamak için eylemleri hızlandırmak olduğunu dile getirdi.
Hare, 1,5 derecenin üzerindeki her ilave ısınma derecesinin iklim, doğa ve insan sistemleri açısından çok daha ciddi sonuçlar doğuracağını vurguladı.
Raporun başyazarı ve Climate Analytics Politika Analisti Sarah Heck de hükümetlerin sıcaklık aşımını önleyecek politikaları benimsemek için yeterince hızlı hareket etmediğini belirterek, "Daha da kötüsü, bazıları iklim eylemlerini hızlandırmak yerine gazdan ayağını çekiyor ve süreci yavaşlatıyor. ABD, Kanada ve Yeni Zelanda gibi ülkelerde iklim politikalarından geri adım atılması akıl almaz boyutlara ulaşıyor." değerlendirmesinde bulundu.
