Ekonomi Haberleri — Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), dengeleme güç piyasasında yerine getirilmeyen talimatların raporlanması, lisanssız elektrik üreticilerine uygulanacak cezai şartlar, teklif fiyatları ve elektrik depolama faaliyetleri başta olmak üzere çeşitli alanlarda düzenlemelere gitti.
Konuya ilişkin EPDK Kurul kararları, Resmi Gazete'de yayımlandı.
Buna göre, dengeleme güç piyasasında 15 dakikadan kısa süreli yük alma ve yük atma talimatları, yerine getirilmeyen talimatların raporlanmasında dikkate alınmayacak.
Uzlaştırmaya esas veriş çekiş birimi (UEVÇB) bazında aylık talimat sayısı 10 ve altında olan veya aylık toplam talimat enerji miktarı 500 megavatsaatin altında kalan birimler de raporlama dışında tutulacak.
Talimatların yerine getirilme oranı, rezervuarlı hidroelektrik santrallerinde yüzde 85, doğal gaz santrallerinde yüzde 80, diğer kaynaklarda ise yüzde 70'in altında kaldığında yerine getirilmeyen talimat raporlamasında dikkate alınacak.
Ancak, acil durum talimatları dahil verilen talimatların yerine getirilmemesi nedeniyle sistem güvenliğinin tehlikeye düşmesi halinde, söz konusu kriterlere bakılmaksızın değerlendirme yapılacak.
Lisanssız elektrik üreticilerine yönelik cezai şartlar belirlendi
EPDK ayrıca lisanssız elektrik üretim tesislerinin uzaktan izleme ve kontrol sistemlerine ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde uygulanacak cezai şartları belirledi.
Bu çerçevede, lisanssız elektrik üretim tesislerinin dağıtım şirketlerinin uzaktan izleme ve kontrol sistemine (SCADA) entegrasyonunun sağlanmaması halinde, her ay için aylık sistem kullanım bedelinin bir katı tutarında cezai şart uygulanacak.
Acil durum talimatları kapsamında, SCADA veya iletişim teçhizatındaki arıza nedeniyle dağıtım şirketinin uzaktan açma işlemini gerçekleştirememesi halinde ise her ihlal için aylık sistem kullanım bedelinin bir katı tutarında cezai şart uygulanacak. Bu kapsamda aynı ay içinde uygulanacak cezaların toplamı, aylık sistem kullanım bedelinin üç katını aşamayacak.
Ayrıca, üreticiye ait arızalı SCADA veya iletişim teçhizatının dağıtım şirketinin yazılı uyarısına rağmen bir ay içinde onarılmaması ya da değiştirilmemesi halinde, ihlalin devam ettiği her gün için aylık sistem kullanım bedelinin yüzde 1'i oranında cezai şart uygulanacak. Aynı gün için uzaktan açma işleminin gerçekleştirilememesine ilişkin cezai şart uygulanmışsa ayrıca bu kapsamda ceza kesilmeyecek.
Dengeleme güç piyasasında teklif fiyatlarına sınırlama
Kurum, dengeleme güç piyasasında yük alma ve yük atma teklif fiyatları arasındaki farklara da sınırlama getirdi.
Bu kapsamda, hidroelektrik santraller hariç olmak üzere, piyasa katılımcılarının uzlaştırma dönemi için sunduğu yük alma ve yük atma tekliflerinde en yüksek ve en düşük fiyat arasındaki fark sınırlandırılacak.
Söz konusu fark, yük alma tekliflerinde en düşük teklif fiyatının, yük atma tekliflerinde ise en yüksek teklif fiyatının yüzde 50'sini aşamayacak.
Bununla birlikte, elektrik piyasasında enerji dengesizlik tutarının hesaplanmasında kullanılan değer de megavatsaat başına 100 lira olarak belirlendi.
Elektrik depolama tesislerinin sermaye ve teminat hesaplamalarına düzenleme
EPDK, müstakil elektrik depolama tesislerinin sermaye ve teminat yükümlülüklerinin hesaplanmasında kapasite yerine güç değerinin esas alınmasını kararlaştırdı.
Bu doğrultuda, önlisans ve üretim lisansı başvuruları ile müstakil elektrik depolama tesislerine ilişkin sermaye ve teminat tutarlarının belirlenmesinde kullanılan megavatsaat (MWh) birimi, megavat elektriksel güç (MWe) olarak değiştirildi.
Ayrıca, ilgili hesaplama tablolarında yer alan "müstakil elektrik depolama tesisi kapasitesi" ifadesi, "müstakil elektrik depolama tesisi gücü" olarak güncellendi.
Reaktif güç kontrolü hizmetine ilişkin düzenleme
EPDK, elektrik piyasasında reaktif güç kontrolü hizmetinin sağlanmasına ilişkin performans kriterlerini yeniden düzenledi.
Buna göre, hizmet sağlayıcıların belirlenen reaktif güç değerlerini yüzde 10 tolerans dahilinde karşılayamadığı toplam süre, yönetmelikte öngörülen tolerans süresini aşmadığı takdirde hizmet sağlanmış kabul edilecek. Bu sürenin aşılması halinde ise hizmetin sağlanmadığı değerlendirilecek.
Ayrıca, hizmet sağlayıcının anlaşmanın imzalanması aşamasındaki talebi ve ilgili yük tevzi merkezinin onayıyla, Türkiye Elektrik İletim AŞ (TEİAŞ) tarafından reaktif güç set değeri yerine bara gerilim set değeri gönderilebilecek. Söz konusu talep daha sonra değiştirilemeyecek.
