Ekonomi Haberleri — TBMM Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) Komisyonunda, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları (TCDD) Taşımacılık AŞ, TCDD Teknik Mühendislik ve Müşavirlik AŞ ile Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketinin (TÜRASAŞ) 2023 ve 2024 yılı hesapları görüşüldü.
TCDD Taşımacılık AŞ Genel Müdürü Ufuk Yalçın, Komisyondaki sunumunda, ulusal ve uluslararası demir yolu ağlarında yolcu taşımacılığından lojistiğe, araç bakımından kombine taşımacılığa kadar geniş bir alanda faaliyet gösterdiklerini belirtti.
Filodaki 689 lokomotif, 31 yüksek hızlı tren seti, 194 dizel ve elektrikli tren seti, 18 bini aşkın yük vagonu ve 727 yolcu vagonuyla hizmet sunduklarını bildiren Yalçın, "Eylül itibarıyla 203 milyonu aşkın yolcuya hizmet verdik. Aynı dönemde yurt içi ve uluslararası yük taşımacılığında 19,4 milyon ton taşıması gerçekleştirdik." dedi.
Yalçın, yüksek hızlı tren işletmeciliğinin başladığı 2009'dan 30 Eylül 2026'ya kadar toplam 115,5 milyon yolcuya hizmet verdiklerini ifade ederek Marmaray'da da hizmete açıldığından 30 Eylül 2026'ya kadar taşınan toplam yolcu sayısının 1 milyar 636 milyona ulaştığını söyledi.
Konvansiyonel ana hat ve bölgesel trenlerle eylül sonu itibarıyla toplam 6,7 milyon yolcu taşıdıkları bilgisini paylaşan Yalçın, "Yük taşımacılığı faaliyetlerimizle sanayimizin, üretim sektörlerimizin ve uluslararası lojistik zincirlerinin ihtiyaçlarına cevap veriyoruz. Eylül sonu itibarıyla 19,4 milyon ton yük taşıması gerçekleştirdik." diye konuştu.
Yalçın, elektrikli araç filosunu güçlendirmek ve eski nesil araçlarını daha verimli, modern, yerli ve milli tren setleriyle yenilemek amacıyla yatırım programı yürüttüklerini belirterek, bu kapsamda TÜRASAŞ tarafından yerli ve milli imkanlarla üretilen, saatte 160 kilometre hıza ulaşabilen 22 milli elektrikli tren setinin temininin planlandığını ve bunun 13'ünün teslim alındığını açıkladı.
Prototip seti raylara inen saatte 225 kilometre hıza sahip 14 milli hızlı tren setinin temininin de planlandığını hatırlatan Yalçın, "Dizel lokomotif filomuzun yenilenmesi ve işletme ihtiyaçlarımızın karşılanması amacıyla Dizel-Elektrikli Anahat Lokomotifi Temini Projesi'ni tamamladık ve siparişleri geçtik. Proje kapsamında mevcut planlamaya göre 2028'de 17, 2029'da ise 18 olmak üzere toplam 35 lokomotifi işletmede devreye alacağız. Bunun yanı sıra TÜRASAŞ ile yapılan protokol kapsamında 2027 yılında 1, 2028'de 9 olmak üzere toplam 10 dizel-elektrikli ana hat lokomotifimizin siparişi de tamamlanmıştır." ifadelerini kullandı.
"Biz yalnızca tren işletmiyoruz, Türkiye'nin lojistik gücünü büyütüyor, şehirlerimizi birbirine bağlıyor, sanayimizin üretim gücünü destekliyor, çevremizi korumaya katkı sağlıyor ve ülkemizin geleceğini raylar üzerinde inşa ediyoruz." diyen Yalçın, kamu kaynaklarını etkin kullanan, yolcu memnuniyetini önemseyen, güvenli ve sürdürülebilir demir yolu taşımacılığı anlayışıyla hizmet etmeyi sürdüreceklerini söyledi.
Milli hızlı tren
TÜRASAŞ Genel Müdürü Selim Koçbay da temel önceliklerinin ülkenin raylı sistem araçları ihtiyacını yerli ve milli imkanlarla sağlamak, tasarım, üretim kabiliyetleri ve kapasite geliştirmek ve TÜRASAŞ'ı uluslararası ölçekte rekabet edebilen güçlü bir sanayi kuruluşu haline getirmek olduğunu belirtti.
160 kilometre/saat hıza sahip milli elektrikli tren setlerinin seri üretim çalışmalarını sürdürdüklerini dile getiren Koçbay, "Bugün itibarıyla 14 setimizin imalatı tamamlandı. Toplamda 22 seti önümüzdeki yılın ilk yarısında tamamlamayı hedefliyoruz. E5000 milli elektrikli ana hat lokomotiflerimizin seri üretimine devam ediyoruz. Bugüne kadar 40 lokomotifi teslim ettik. Önümüzdeki yıl sonuna kadar toplam 95 lokomotif üreteceğiz." dedi.
Koçbay, elektrikli ve dizel-elektrikli milli CoCo tipi ana hat lokomotifinin prototip üretim çalışmalarına başladıkları bilgisini paylaşarak bu projeyle özellikle yük taşımacılığı ihtiyaçlarına cevap verebilecek ülkenin en güçlü yeni nesil dizel ve elektrikli lokomotiflerini geliştirdiklerini kaydetti.
Tanzanya demir yollarına 1 manevra lokomotifi ihraç ettiklerini hatırlatan Koçbay, şunları söyledi:
"100 vagonumuzu da Tanzanya'ya ihraç edilmek üzere önümüzdeki günlerde teslim edeceğiz. Böylece ülkemiz ihtiyaçlarını karşılarken ihracatla döviz kazandırarak ülkemiz ekonomisine katkı sağlıyoruz. Ülkemiz açısından stratejik öneme sahip milli hızlı tren projemizde de çalışmalarımızı kararlılıkla sürdürüyoruz. 225 kilometre saat işletme hızına sahip, 8 araçlı milli hızlı tren setimizi 6 Mart'ta güzel bir törenle raylarla buluşturduk. Trenimiz dinamik testlerde 250 kilometre saat hıza başarıyla ulaştı. Avrupa normlarında sertifikasyonu için 300'e yakın testten 200'ünü başarıyla tamamladık, önümüzdeki yılın ilk çeyreğinde belgelendirme sürecini tamamlamayı hedefliyoruz. Milli hızlı trenimizin seri üretimine de başladık."
Hızlı tren setlerinin testleri
TCDD Teknik Mühendislik ve Müşavirlik AŞ Genel Müdürü Mustafa Özdener de demir yolu emniyetinin teknik altyapısına önemli katkılar sunduklarını, YHT ve konvansiyonel hatlarda dinamik sürüş testleriyle hat geometrisi ölçümleri yaptıklarını söyledi.
225 kilometre/saat hızla gidecek hızlı tren setlerinin test faaliyetlerini titizlikle sürdürdüklerini bildiren Özdener, mevcut filolardaki kritik ekipmanların ve sistemlerin bakım, test ve revizyon çalışmalarında da aktif rol oynadıklarını aktardı.
Özdener, uluslararası faaliyetleri geliştirme hedefleri doğrultusunda ilk yurt dışı ofisinin Azerbaycan'da açıldığını belirterek, Arnavutluk'ta rehabilite edilecek 34 kilometrelik bir hattın müşavirliğiyle ilgili sözleşme imzasına davet edildiklerini bildirdi.
Komisyonda, görüş ve önerilerin sunulmasının ardından TCDD Taşımacılık AŞ ile TCDD Teknik Mühendislik ve Müşavirlik AŞ'nin 2023 ve 2024 yılı hesapları genel görüşmeye sunuldu.
TÜRASAŞ'ın 2023-2024 yılı hesapları ise ibra edildi.
