Ekonomi Haberleri — AYŞE BÖCÜOĞLU BODUR - Türk Standardları Enstitüsü (TSE), Avrupa Birliğinin (AB) Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM) kapsamında, ihracatçı firmalara doğrulama hizmeti sunmak için Hollanda Akreditasyon Kurumu (RvA) ile yürüttüğü akreditasyon çalışmalarında, ön değerlendirme aşamasını başarıyla tamamladı.
AA muhabirinin edindiği bilgiye göre, AB'nin belirli ürünlerin üretiminden kaynaklanan gömülü sera gazı emisyonlarının hesaplanması, raporlanması ve doğrulanmasını öngören SKDM uygulaması, AB pazarına ihracat yapan Türk firmaları açısından önem taşıyor.
Bu doğrultuda TSE, SKDM doğrulama hizmeti sunabilmek amacıyla 21 Temmuz 2026'da Hollanda Akreditasyon Kurumuna akreditasyon başvurusunda bulundu.
AB'nin SKDM çerçevesinde doğrulama hizmeti sunmak amacıyla Hollanda Akreditasyon Kurumu nezdinde yürüttüğü akreditasyon sürecinde ön değerlendirmeyi başarıyla tamamlayan TSE, ofis denetimi, geçici akreditasyon, SKDM sistemi kaydı ve ilk doğrulama faaliyeti sırasında yapılacak tanık denetim aşamalarına yönelik çalışmalarını sürdürüyor. TSE'nin başvuru kapsamında hedeflediği teknik faaliyet grupları arasında çimento, demir-çelik, ferro alaşımlar, işlenmemiş alüminyum, demir-çelik ve alüminyum ürünleri ile dolaylı emisyonlara ilişkin doğrulama faaliyetleri bulunuyor.
Akreditasyonun kesin çerçevesi, Hollanda Akreditasyon Kurumunun değerlendirmeleri ve vereceği karar doğrultusunda belirlenecek.
İhracatçılar doğrulama hizmetine Türkiye’den erişebilecek
Akreditasyon sürecinin tamamlanmasıyla, TSE'nin ilgili sektörlerde doğrulama hizmeti sunmaya başlaması, ihracatçı firmaların bu hizmetlere Türkiye'den erişmesini sağlayacak. Böylece firmaların yurt dışındaki doğrulayıcı kuruluşlarla çalışmasından kaynaklanabilecek seyahat, iletişim, saha organizasyonu ve hizmet temin maliyetleri azaltılmış olacak.
Doğrulama sürecinde üretim tesislerinin gömülü emisyonları, üretim miktarları, yakıt ve enerji tüketimleri, proses verileri, hesaplama yöntemleri ve kayıtları incelenecek. Saha ziyaretleriyle veri kaynakları, ölçüm ve izleme sistemleri ile emisyon hesaplamalarının dayanakları değerlendirilecek. Süreç sonunda elde edilen kanıtlar ve hesaplamalar, SKDM kuralları ve doğrulama kriterleri çerçevesinde incelenerek, ilgili mevzuata uygun doğrulama raporu düzenlenecek.
Üretim tesislerinde gömülü emisyonların doğru hesaplanması ve doğrulanması, firmaların SKDM beyanlarında mevzuatın izin verdiği koşullarda gerçek emisyon değerlerini kullanabilmesine imkan sağlayacak. Gerçek emisyon değerlerinin ilgili varsayılan değerlerden düşük olması halinde, SKDM kapsamındaki mali yükümlülüklerin azaltılması mümkün olabilecek. Bağımsız doğrulamadan geçmiş izlenebilir emisyon verileri, firmaların AB pazarındaki raporlama süreçlerini desteklerken, düşük karbonlu üretime geçiş çalışmalarına da katkı sunacak.
Sanayinin düşük karbonlu üretime geçişine katkı sağlanacak
Ulusal sera gazı izleme, raporlama ve doğrulama sisteminde faaliyet yürütürken ISO 14064-1 standardı çerçevesinde kurumsal sera gazı emisyonlarının doğrulanması konusunda da deneyim sahibi olan TSE'nin SKDM alanındaki hazırlıkları, kurumun sera gazı doğrulaması konusunda 2013'ten bu yana geliştirdiği kurumsal deneyim ve teknik altyapıya dayanıyor. Ayrıca Enstitünün, ISO/IEC 17029 doğrulama faaliyetlerine yönelik altyapısı ile Uluslararası Sivil Havacılık Örgütünün (ICAO) Uluslararası Havacılıkta Karbon Denkleştirme ve Azaltma Programı (CORSIA) kapsamında emisyon doğrulama deneyimi de bulunuyor.
SKDM çerçevesinde yürütülen çalışmalarla, bu birikimin AB düzenlemesinin özel metodoloji, sektör kapsamı, personel yetkinliği ve akreditasyon gerekliliklerine uyarlanması hedefleniyor. Bu doğrultuda, TSE'nin doğrulama alanında yetkinlik kazanmasının, Türkiye'nin ulusal teknik kapasitesini güçlendirmesinin yanı sıra, sanayinin emisyon yönetimi, enerji verimliliği ve temiz teknoloji yatırımlarına yönelik çalışmalarına da destek vermesi bekleniyor.
Akreditasyon sürecinin öngörülen şekilde tamamlanmasıyla, TSE'nin ilgili sektörlerde uluslararası geçerliliğe sahip SKDM doğrulama hizmeti sunması, ihracatçılarımızın doğrulama hizmetlerine erişimini kolaylaştırması, hizmet temininde maliyet ve zaman avantajı sağlaması, emisyon verilerinin güvenilirliğini artırması ve Türk sanayisinin düşük karbonlu dönüşümünü desteklemesi öngörülüyor.
TSE'nin bu alandaki çalışmalarının, ihracatçıların AB'nin karbon düzenlemelerine uyumunu kolaylaştırmasının yanı sıra, Türkiye'nin ulusal doğrulama kapasitesinin güçlendirilmesine ve sanayinin düşük karbonlu üretime geçişine katkı sağlaması bekleniyor.
