Tunus'taki Ulusal Kurtuluş Cephesi: Ülkenin yaşadığı kriz siyasi tercihlerin sonucu

Dünya Haberleri — Tunus’ta muhalefetteki Ulusal Kurtuluş Cephesi, ülkede yaşanan siyasi, ekonomik ve sosyal krizin son 5 yılda izlenen politikaların sonucu olduğunu belirterek, siyasi ve sivil güçlere ülkenin içinde bulunduğu durumdan çıkış için ortak bir vizyon geliştirme çağrısında bulundu.

Ülkedeki muhalefetin çatı oluşumu Ulusal Kurtuluş Cephesi, Tunus’ta Cumhuriyet’in ilanının 69. yıl dönümü ve Cumhurbaşkanı Kays Said’in 25 Temmuz 2021’de aldığı olağanüstü kararların 5. yılı dolayısıyla yazılı açıklama yayımladı.

Açıklamada, Said’in 25 Temmuz 2021’de aldığı kararların Cephe ve ülkedeki geniş siyasi ve insan hakları çevreleri tarafından “Anayasaya ve seçilmiş kurumlara karşı darbe” olarak nitelendirildiği belirtildi.

Söz konusu kararların ardından ülkenin siyasi sisteminin yapısında köklü değişiklikler yaşandığı savunulan açıklamada, yetkilerin Cumhurbaşkanı’nın elinde yoğunlaştığı ve anayasal kurumların giderek zayıfladığı ileri sürüldü.

Tunus Cumhuriyeti’nin kuruluşundan bu yana hukukun üstünlüğü, kurumların üstünlüğü, kuvvetler ayrılığı ve eşit vatandaşlık ilkeleri üzerine inşa edildiğine işaret edilen açıklamada, son 5 yılda anayasal kurumların aşındığı, bağımsız kurumların zayıflatıldığı, siyasi ve sivil aktörlerin kamusal alandan dışlandığı iddia edildi.

Açıklamada, ekonomik ve sosyal alanda ise büyümenin yavaşladığı, kamu maliyesi üzerindeki baskının sürdüğü, hayat pahalılığının arttığı, alım gücünün gerilediği, işsizlik ve göçün arttığı ve yatırımların sekteye uğradığı ifade edildi.

“İfade ve basın özgürlüğü üzerindeki baskılar arttı”

Ülkedeki hak ve özgürlüklerin durumuna da değinilen açıklamada, ulusal ve uluslararası insan hakları örgütlerinin raporlarına göre ifade ve basın özgürlüğü üzerindeki baskıların arttığı, siyasetçiler, avukatlar, gazeteciler, blog yazarları ve aktivistlere yönelik soruşturma, gözaltı ve davaların adil yargılanma ve yargı bağımsızlığı konusunda tartışmalara yol açtığı kaydedildi.

Tunusluların bu yaz içme suyu ve elektrik kesintilerinin yanı sıra sıcak hava dalgaları ve orman yangınlarıyla mücadele ettiğine dikkati çekilen açıklamada, temel hizmetlerin sağlanması ve krizlere karşı kapsamlı bir ulusal hazırlık yapılması gerektiği belirtildi.

Ulusal Kurtuluş Cephesi, “Tunus’un yaşadığı kriz kaçınılmaz bir kader değil, ülkeyi siyasi tıkanıklığa sürükleyen, devlet ile toplum arasındaki güveni zayıflatan ve reform ile ulusal uzlaşı fırsatlarının kaybedilmesine yol açan siyasi tercihlerin sonucudur.” değerlendirmesinde bulundu.

Ulusal diyalog çağrısı

Açıklamada, özgürlük, hukuk ve kurumlara dayalı bir cumhuriyet anlayışına bağlılığın sürdüğü belirtilerek, halkın özgür ve adil seçimler yoluyla iktidarın kaynağı olduğu, yargının bağımsız ve medyanın özgür olduğu bir siyasi düzen çağrısı yapıldı.

Muhalefetin ulusal yaşamın bir parçası olması gerektiği vurgulanan açıklamada, siyasi, sivil, sendikal ve insan hakları alanındaki tüm ulusal güçlere “ülkenin yüksek çıkarlarını önceleme ve Tunus’u krizden çıkaracak ortak bir vizyon geliştirme” çağrısında bulunuldu.

Bu vizyonun ciddi bir diyalog, anayasal meşruiyetin yeniden tesisi, siyasi faaliyetleri veya görüşleri nedeniyle tutuklananların bağımsız yargı ve hukuk çerçevesinde serbest bırakılması ile siyasi rekabet, hak ve özgürlüklerin güvence altına alındığı bir ortamın oluşturulmasına dayanması gerektiği ifade edildi.

Tunus’ta 25 Temmuz süreci

Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said, 25 Temmuz 2021’de Meclisin çalışmalarını dondurmuş, milletvekillerinin dokunulmazlıklarını kaldırmış ve dönemin Başbakanı Hişam el-Meşişi’yi görevden alarak yürütme yetkisini kendisinde toplamıştı.

Said, 22 Eylül 2021’de yayımladığı kararnamelerle yasama ve yürütme yetkilerini genişletmiş, 30 Mart 2022’de ise Meclisi feshetmişti.

Tunus’ta 25 Temmuz 2022’de referanduma sunulan yeni Anayasa kabul edilmiş, yeni Anayasa ile cumhurbaşkanının yetkilerinin genişlediği yeni bir siyasi sisteme geçilmişti.

Cumhurbaşkanı Said, aldığı kararların “ülkeyi içine düştüğü siyasi ve ekonomik krizden kurtarmak ve devlet kurumlarının işleyişini yeniden tesis etmek için gerekli olduğunu” açıklarken, muhalefet ise 25 Temmuz sürecini “darbe” olarak nitelendiriyor.